EMERYTURA DZIĘKI IKE CZY IKZE… CO LEPSZE?

14 grudnia 2016

Odpowiedź na pytanie, który z produktów przynosi więcej korzyści – IKE (Indywidualne Konto Emerytalne) czy IKZE (Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego) – przypomina trudną próbę rozstrzygnięcia kwestii wyższości któregoś z dwóch świąt - Bożego Narodzenia i Wielkanocy.

Na początek przyjrzyjmy się różnicom dotyczącym warunków obydwu schematów oszczędzania w ramach trzeciego filaru:

IKE
IKZE
Limit wpłat  (w 2016 r.)12 165 zł4 866 zł
Korzyść podatkowa przy wpłacieNIETAK
(odliczenie wpłaty od przychodu do opodatkowania PIT 18/19/32%)
Korzyść podatkowa przy wypłacieTAK
(zwolnienie z podatku od
dochodów kapitałowych 19%)
TAK/NIE
(zryczałtowany podatek 10% od wypłaty)
Warunki wypłatyosiągnięcie wieku 60 lat lub nabycie uprawnień emerytalnych i ukończeniu 55 roku życiapo osiągnięciu wieku 65 lat
Zwrot częściowyTAKNIE
DziedziczenieTAKTAK (ale dziedziczący płaci zryczałtowany podatek 10% od wypłaty)

Tabela ilustruje różnice między obydwoma systemami.  W przypadku IKE dotrzymanie warunków umowy pozwala posiadaczowi Indywidualnego Konta Emerytalnego uniknąć obłożenia zysku z inwestycji podatkiem od dochodów kapitałowych (tzw. podatkiem Belki). Głównym benefitem posiadania IKZE jest możliwość odliczania wpłacanych środków od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych i pomniejszanie płaconego podatku PIT. Przy założeniu, że dotrzymamy terminu umowy i zachowamy produkt do 65. roku życia, odliczeń nie trzeba będzie zwracać.  

Każdy z produktów ma inny limit wpłat oraz różne kryteria pozwalające na osiągnięcie (w przypadku IKZE na utrzymanie) korzyści podatkowej. W przypadku IKE i IKZE odmienne są także warunki przedterminowego rozwiązania umowy czy dziedziczenia.

Czy znaczy to, że możemy porównać potencjalną korzyść z obydwu produktów? Przyjmując kilka założeń i uproszczeń - TAK.

Dla obliczeń przyjęto, że:

  • na każdy ze schematów oszczędzania wpłacamy tę samą kwotę w rozbiciu na miesięczne raty po 400 zł, wnoszone regularnie przez 30 lat (360 miesięcy). Oznacza to, że przykładowy inwestor to osoba relatywnie młoda, o średnich dochodach,
  • w obydwu przypadkach IKE i IKZE oparte są o ten sam instrument inwestycyjny, generujący identyczną stopę zwrotu,
  • warunki wypłaty z produktu, wysokość stawki podatku dochodowego od osób fizycznych, podatku Belki oraz możliwości odliczeń pozostaną bez zmian przez cały okres oszczędzania.

Poniższe wykresy ilustrują, jak zmieniałaby się wartość inwestycji w ramach IKE oraz IKZE, a także - dla porównania – przy bezpośredniej lokacie w instrument bazowy na zasadach ogólnych (z podatkiem od dochodów kapitałowych oraz brakiem możliwości odliczeń).

Obliczenia wykonano dla trzech różnych wariantów cechujących się inną roczną stopą zwrotu:

  • inwestycji relatywnie bezpiecznej, o rocznej stopie zwrotu w wysokości 2,5%
  • inwestycji zrównoważonej, o stopie zwrotu równej 5%
  • inwestycji agresywnej, o stopie zwrotu równej 7,5% rocznie

Uwaga! Założenie, iż stopa zwrotu rok do roku będzie stała i nie ulegnie zmianie przez okres 30 lat, jest kryterium przyjętym wyłącznie dla potrzeb poniższej symulacji. Zabieg ten ma jedynie uwypuklić różne, możliwe do osiągnięcia, wyniki z IKE i IKZE przy tej samej wartość parametru, jakim jest stopa zwrotu.

Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu2,50%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%
Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu5,00%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%
Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu7,50%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%

Odpowiedź na pytanie, który z produktów przynosi więcej korzyści – IKE (Indywidualne Konto Emerytalne) czy IKZE (Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego) – przypomina trudną próbę rozstrzygnięcia kwestii wyższości któregoś z dwóch świąt - Bożego Narodzenia i Wielkanocy.

Na początek przyjrzyjmy się różnicom dotyczącym warunków obydwu schematów oszczędzania w ramach trzeciego filaru:

 IKEIKZE
Limit wpłat  (w 2016 r.)12 165 zł4 866 zł
Korzyść podatkowa przy wpłacieNIETAK(odliczenie wpłaty od przychodu do opodatkowania PIT 18/19/32%)
Korzyść podatkowa przy wypłacieTAK(zwolnienie z podatku od dochodów kapitałowych 19%)TAK/NIE(zryczałtowany podatek 10% od wypłaty)
Warunki wypłatyosiągnięcie wieku 60 lat lub nabycie uprawnień emerytalnych i ukończeniu 55 roku życiapo osiągnięciu wieku 65 lat
Zwrot częściowyTAKNIE
DziedziczenieTAKTAK (ale dziedziczący płaci zryczałtowany podatek 10% od wypłaty)

Tabela ilustruje różnice między obydwoma systemami.  W przypadku IKE dotrzymanie warunków umowy pozwala posiadaczowi Indywidualnego Konta Emerytalnego uniknąć obłożenia zysku z inwestycji podatkiem od dochodów kapitałowych (tzw. podatkiem Belki). Głównym benefitem posiadania IKZE jest możliwość odliczania wpłacanych środków od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych i pomniejszanie płaconego podatku PIT. Przy założeniu, że dotrzymamy terminu umowy i zachowamy produkt do 65. roku życia, odliczeń nie trzeba będzie zwracać.  

Każdy z produktów ma inny limit wpłat oraz różne kryteria pozwalające na osiągnięcie (w przypadku IKZE na utrzymanie) korzyści podatkowej. W przypadku IKE i IKZE odmienne są także warunki przedterminowego rozwiązania umowy czy dziedziczenia.

Czy znaczy to, że możemy porównać potencjalną korzyść z obydwu produktów? Przyjmując kilka założeń i uproszczeń - TAK.

Dla obliczeń przyjęto, że:

  • na każdy ze schematów oszczędzania wpłacamy tę samą kwotę w rozbiciu na miesięczne raty po 400 zł, wnoszone regularnie przez 30 lat (360 miesięcy). Oznacza to, że przykładowy inwestor to osoba relatywnie młoda, o średnich dochodach,
  • w obydwu przypadkach IKE i IKZE oparte są o ten sam instrument inwestycyjny, generujący identyczną stopę zwrotu,
  • warunki wypłaty z produktu, wysokość stawki podatku dochodowego od osób fizycznych, podatku Belki oraz możliwości odliczeń pozostaną bez zmian przez cały okres oszczędzania.

Poniższe wykresy ilustrują, jak zmieniałaby się wartość inwestycji w ramach IKE oraz IKZE, a także - dla porównania – przy bezpośredniej lokacie w instrument bazowy na zasadach ogólnych (z podatkiem od dochodów kapitałowych oraz brakiem możliwości odliczeń).

Obliczenia wykonano dla trzech różnych wariantów cechujących się inną roczną stopą zwrotu:

  • inwestycji relatywnie bezpiecznej, o rocznej stopie zwrotu w wysokości 2,5%
  • inwestycji zrównoważonej, o stopie zwrotu równej 5%
  • inwestycji agresywnej, o stopie zwrotu równej 7,5% rocznie

Uwaga! Założenie, iż stopa zwrotu rok do roku będzie stała i nie ulegnie zmianie przez okres 30 lat, jest kryterium przyjętym wyłącznie dla potrzeb poniższej symulacji. Zabieg ten ma jedynie uwypuklić różne, możliwe do osiągnięcia, wyniki z IKE i IKZE przy tej samej wartość parametru, jakim jest stopa zwrotu.

Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu2,50%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%
Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu5,00%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%
Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu7,50%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%

Poniższe wykresy ilustrują, jak zmieniałaby się wartość inwestycji w ramach IKE oraz IKZE, a także - dla porównania – przy bezpośredniej lokacie w instrument bazowy na zasadach ogólnych (z podatkiem od dochodów kapitałowych oraz brakiem możliwości odliczeń).

Obliczenia wykonano dla trzech różnych wariantów cechujących się inną roczną stopą zwrotu:

  • inwestycji relatywnie bezpiecznej, o rocznej stopie zwrotu w wysokości 2,5%
  • inwestycji zrównoważonej, o stopie zwrotu równej 5%
  • inwestycji agresywnej, o stopie zwrotu równej 7,5% rocznie

Uwaga! Założenie, iż stopa zwrotu rok do roku będzie stała i nie ulegnie zmianie przez okres 30 lat, jest kryterium przyjętym wyłącznie dla potrzeb poniższej symulacji. Zabieg ten ma jedynie uwypuklić różne, możliwe do osiągnięcia, wyniki z IKE i IKZE przy tej samej wartość parametru, jakim jest stopa zwrotu.

Roczna wpłata (raty co miesiąc)4800,00
Roczna stopa zwrotu7,50%
Podatek od dochodów kapitałowych19%
I Stawka podatku PIT18%
II Stawka podatku PIT32%
Zryczałtowany podatek od dochodów kapitałowych z IKZE10%

Podsumowanie:

Jak wynika z wykresów, o przewadze jednego produktu nad drugim przesądzają dwa czynniki: czas trwania oraz oczekiwana stopa zwrotu.

Przy krótszym okresie oszczędzania benefit w postaci sumy odliczeń wpłat na IKZE od dochodu do opodatkowania jest wyższy niż zysk wygenerowany na IKE i oszczędność wynikająca ze zwolnienia tej inwestycji z tzw. podatku Belki.  W dłuższym horyzoncie czasowym oszczędności na podatku od zysku z IKE zmniejszają różnice kwotowe między oboma produktami, wciąż jednak na korzyść IKZE.

Kiedy przyjmiemy wyższą stopę zwrotu z inwestycji, którą może przynieść dynamiczniejszy instrument  finansowy stanowiący podstawę obydwu produktów, przewaga IKZE nad IKE maleje.

W przypadku założenia, iż zysk w skali roku na obydwu produktach wyniesie 2,5%, IKZE wypada znacznie lepiej w porównaniu z IKE, niezależnie od tego, czy podatnik rozlicza się z fiskusem w progu 18% czy 32%.

Jeśli natomiast zysk z instrumentu bazowego wyniesie 5% rok do roku, IKE okazuje się lepsze od IKZE dla podatników, u których odliczenie od dochodu do opodatkowania obłożone jest stawką 18%. Podatnik wchodzący w drugi próg podatkowy, oszczędzając w ramach IKZE nadal będzie odnosił większe korzyści niż przy inwestycji w IKE.

Gdyby stopa zwrotu z inwestycji sięgała 7,5% rok do roku, zysk zgromadzony w ramach IKE byłby na tyle duży, że niezapłacony podatek Belki skompensowałby całość odliczeń przy IKZE, niezależnie od stawki, jaką opodatkowany jest inwestor.

Powyższe obliczenia mają charakter prezentacji zmiennych, na które warto zwrócić uwagę, dokonując wyboru dobrowolnych produktów emerytalnych oferowanych przez instytucje finansowe.  

Każdy inwestor przed podjęciem decyzji o wyborze pomiędzy IKE a IKZE  powinien wnikliwie przeanalizować swoją sytuację finansową, biorąc pod uwagę:

  • wysokość swoich dochodów, ich źródło oraz stabilność;
  • skłonność do ryzyka, a tym samym oczekiwania wobec zysku generowanego przez wybrany instrument bazowy;
  • wiek, a tym samym horyzont, w jakim zamierza dokonać wypłaty z produktu emerytalnego.

Ostateczna decyzja będzie z pewnością zależna od indywidualnych preferencji inwestora, który rozważy rożne korzyści płynące z warunków umowy konkretnego produktu. Wszak nie zawsze zysk finansowy jest tym jedynym.

Wojciech Dreżewski.

Dowiedz się więcej na temat funduszy emerytalnych IKE IKZE!

Powiązane artykuły

BIULETYN UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH – LIPIEC 2026

Zapraszamy do lektury kolejnych naszych publikacji: Biuletynów informacyjnych o UFK w ofercie Phinance oraz komentarza rynkowego Phinance.
Czytaj artykuł

Rekord wszech czasów WIG20 coraz bliżej.

Hossa na warszawskiej giełdzie tak bardzo się rozpędziła, że najbardziej rozpoznawalnemu indeksowi tejże giełdy brakuje do rekordowych poziomów już tylko parę procent. To powoduje, znane z finansów behawioralnych, poszukiwanie przez inwestorów „kotwicy”. Odpowiedzi na pytanie, jaki jest aktualny rekord i kiedy został ustanowiony.
Czytaj artykuł
ebook inwestycje

Nie musisz znać Wall Street, żeby zacząć inwestować

Inwestowanie coraz częściej pojawia się w rozmowach o finansach osobistych, budowaniu bezpieczeństwa finansowego i myśleniu o przyszłości. Z jednej strony dostęp do wiedzy jest dziś ogromny, z drugiej - wiele osób, które chcą zacząć, szybko trafia na barierę w postaci trudnych pojęć, niezrozumiałego języka i nadmiaru informacji. Właśnie dlatego stworzyliśmy darmowy ebook, który porządkuje podstawy…
Czytaj artykuł
perspektywy klas aktywów 2026

Rynki w cieniu upałów, „ornitologicznych” dylematów Fed i krypto-krachu

Ekstremalne fale upałów nie tylko paraliżują polską infrastrukturę, ale zdają się również studzić nastroje na GPW, gdzie polskie akcje pozostają „poza grą”, wyczekując korekty w USA. Podczas gdy inwestorzy analizują podział w Fed na „jastrzębie” i „gołębie” w kontekście niepokojącej inflacji PCE, rynek obligacji szuka równowagi przed kluczowymi danymi z amerykańskiego rynku pracy.
Czytaj artykuł

Leasing czy kredyt samochodowy? Co się bardziej opłaca w 2026 roku?

Zakup nowego lub używanego samochodu to poważna decyzja finansowa, przed którą staje wielu Polaków – zarówno przedsiębiorców, jak i osób prywatnych. Rzadko kiedy decydujemy się na zakup pojazdu w całości za gotówkę. Zamiast tego szukamy zewnętrznych form finansowania, które pozwolą rozłożyć wydatek w czasie. Dwoma najpopularniejszymi rozwiązaniami na rynku są leasing oraz kredyt samochodowy (bądź…
Czytaj artykuł
roboty humanoidalne

Spółki o „nieludzkiej twarzy”. Humanoidalny wyścig

Efektowne luminescencje nie zawsze przekładają się na realne wdrożenia biznesowe. Rynek robotów humanoidalnych przeżywa obecnie dynamiczny rozwój, a wyścig o stworzenie komercyjnie dostępnych, dwunożnych maszyn wspieranych przez sztuczną inteligencję toczy się głównie między gigantami technologicznymi w USA oraz dynamicznymi startupami z Chin.
Czytaj artykuł

BIULETYN UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH – CZERWIEC 2026

Zapraszamy do lektury kolejnych naszych publikacji: Biuletynów informacyjnych o UFK w ofercie Phinance oraz komentarza rynkowego Phinance.
Czytaj artykuł

Wkład własny przy kredycie na budowę domu – ile wynosi i co może nim być?

Budowa własnego domu to jedno z największych przedsięwzięć finansowych w życiu. Mało kto jest w stanie sfinansować taką inwestycję wyłącznie ze środków własnych, dlatego większość inwestorów decyduje się na kredyt hipoteczny na budowę domu. Jednym z pierwszych i najważniejszych wymogów stawiających przez banki jest posiadanie wkładu własnego. O ile przy kupnie gotowego mieszkania sprawa jest…
Czytaj artykuł

Zobacz również

Aplikuj
teraz
Bezpłatna
konsultacja